تناسب انداممقاله

چاقی ژنتیکی

چاقی ژنتیکی

با شیوع چاقی در چند سال اخیر، بویژه در کودکان و نوجوانان، بیشتر افراد معتقدند که تقصیر اونها نیست و چاقی ژنتیکی را به ارث برده اند. از طرفی دیگه، تغییرات در سبک زندگی پیشرفته امروزی، همراه با مشکلات چاقی، زندگی مردم را مختل کرده است. بنظر شما چاقی، چیزی به اسم ژن دارد؟

 

ژن چاقی

تحقیقات نشان داده، سبک زندگی و عادت های رفتاری یک خانواده بر افزایش وزن و یا کاهش وزن افراد خانواده موثر است. فرض کنید در یک خانواده چاق، یک جعبه شیرینی در یخچال باشد. هر کدام از افراد خانواده که بروند سراغ یخچال، یک یا چند شیرینی را می خورند. و تا وقتی پدر ازسر کار بگردد، شیرینی تمام شده و جعبه آن هم در سطل زباله قرار گرفته است. اعضای این خانواده، چاقی را به ارث نبرده اند. آنها رفتار اگر دیدی بخور یا رفتار بخور بخور را ارث برده اند. حالا می توانید بفهمید که چرا همه اعضای یک خانواده چاق هستند…

 

 

 

اساسا چون ژن ها در داخل سلول ها از طریق اجداد مان به ما منتقل شده اند، قابل تغییر نیستند. مثل ژن رنگ چشم، رنگ پوست، و… اما لاغری یا چاقی، بخاطر اینکه تغییر پذیرند، جزء ژن های رفتاری  انسان ها بحساب می آیند. در واقع رفتار آدم ها بر طبق قواعد ژنتیک عمل می کند. هر کسی ژن رفتاری  خوراکی خود را از والدینش به ارث می برد. مسلما این ژن در خانواده ای با رفتار پرخوری، موجب چاقی و اضافه وزن افراد خانواده می شود.

بنابراین بین ژن و رفتار تفاوت زیادی هست. چون اگر چاقی ژنتیکی بود، نمی توانستیم آن را تبدیل به لاغری کنیم. اما از آنجا که رفتاریست، بسادگی می توان چاق ها را لاغر کرد. نکته قابل توجه در مطالعات اخیر، حاکی از آن هست که حتی برای بروز عوامل ژنتیکی، نقش سبک زندگی را نمی توان نادیده گرفت.

 

انواع ژن های رفتاری

مثل خیلی از حالت های پزشکی دیگه، افزایش وزن و چاقی، نتیجه فعل و انفعالات میان عوامل محیطی و ژنتیک است. در تحقیقاتی که برخلاف تمرکز بر روی ژن های خاص، بر الگوهای وراثتی تمرکز داشتند، مشخص شد که هشتاد درصد از فرزندانی که چاق می باشند، والدینی چاق داشته اند. از جمله این الگوها می توان به این موارد اشاره کرد…

 

انبار کردن مواد غذایی

یکی از الگوهای وراثتی چاقی ژنتیکی ، خرید خوراکی های فراوان است. استفاده از این همه نعمت، به رفتار ارثی اشخاص وابسته است. معمولا افراد چاق بدون فکر کردن به مقدار نیازشان، می خورند. چرا که این رفتار را به ارث برده اند که مثلا در هنگام تماشای تلویزیون با تنقلات مختلف مثل چیپس و پفک و تخمه از خودشان پذیرایی کنند. شاید این موضوع برمیگرده به سال ها قبل که پدران ما هنگام تماشای فیلم در سالن سینما، تخمه می خوردند.

 

 

پاداش دادن به خود

خیلی از الگوهای رفتاری از شیوه تنبیه و تشویق به ارث گرفته شده است. همان طور که می دانید، غذا می تواند بهترین پاداش برای انجام یک کار خوب باشد. مخصوصا اگر اون کار، یک حرکت فیزیکی به همراه خستگی باشد. اصولا افراد این حق رو به خودشون می دهند که بعد از یک روز کاری، خستگی اون را با غذاهای متنوع، همراه با نوشیدنی های خوشمزه، به در کنند. که معمولا خانم ها، این وظیفه را بخوبی برای همسرانشان و حتی فرزندانش بجا می آورند. این پاداش های رفتاری، الگوی وراثتی خوبی برای چاقی هست.

 

آرامش روانی

الگوی رفتاری وراثتی اکثر آدم ها، فراموش کردن مشکلات و ناراحتی های عصبی است. این از یاد بردن به روش های مختلفی صورت می گیرد که مهمترین آنها، مصرف مواد مخدر است. شاید ضرر این کار بیشتر از منفعتش باشد. اما فرد معتاد همان آرامش چند لحظه ای را هم غنیمت می شمارد. اعتیاد به غذا هم الگوی وراثتی است که افراد چاق برای رسیدن به آرامش روانی از آن بهره می برند. مثلا

  • جدایی و از یاد بردن خیانت همسر
  • از دست دادن عزیزان
  • فشار گرفتاریهای مالی
  • ترس اخراج از محل کار
  • و یا استرس آزمون های مختلف را

میشه با غذاها و نوشیدنی های مضر، برای چند صباحی به آرامش روحی روانی تبدیل کرد. در واقع غصه خوردن نیست که آدم را چاق می کند. بلکه پرخوری ناشی از غصه خوردن است که موجب چاقی می شود.

بی نظمی و کم تحرکی

بین وراثت و شیوه یا سبک زندگی ارتباط مهمی وجود دارد. نقش رفتارهای خانوادگی در اضافه وزن و چاقی خیلی برجسته است. همچنین تاثیر میزان تحرک بدنی غیرقابل انکار است.

  • فعالیت های بدنی کم
  • تنبلی، تماشای زیاد تلویزیون
  • کار با کامپیوتر
  • بی نظمی و بی برنامگی غذایی
  • وعده های غذایی زیاد همراه با ریزه خواری

وارث ابتلا به چاقی و افزایش وزن هستند. با ایجاد رفتارهایی مثل پیاده روی، نرمش صبحگاهی، برنامه غذایی منظم به همراه وعده هایی غذایی سالم و متنوع، از توسعه الگوی چاقی پیشگیر کنیم.

رفتارهای ناخودآگاه

بعضی از رفتارهای وراثتی ما که بیشترمربوط به حواس پنجگانه ماست، بطور ناخودآگاه تحریک می شوند. مثلا خانم ها با چشیدن طعم غذا در هنگام پخت و پز، بیشتر تمایل به خوردن بعد از وعده های غذایی دارند. یا به قولی معروف، مزه غذا زیر زبانشون می ماند. عطر و بوی غذا هم بواسطه اینکه حس بویایی عمیق ترین خاطرات را در مغز زنده می کند، از عومل ارثی چاقی محسوب می شود. کسی که این رفتار را ارث دارد، حتی اگر سیر هم باشد، با بوئیدن غذای خوشمزه، بی اختیار شروع به خوردن می کند. و در آخر هم حس بینایی به چاقی وراثتی کمک زیادی می کند. کسی با دیدن یک آگهی تبلیغاتی به هوس می افتد، بطور غیر ارادی برای خوردن آن محصول در کمترین زمان تلاش می کند.

 

ژن رفتاری غیر قابل تغییر

الگوهای وراثتی و ژن های رفتاری غیر قابل تغییر هستند. اما با اراده شخص، قابل کنترل و اصلاح هستند. شاید با توجه به تغییر ناپذیری ژن ها این سئوال پیش بیاد پس چطوری می شود که چاق ها، لاغر می شوند؟!

پاسخ این پرسش را با یک مثال برسی می کنیم. بطور حتم شما حیواناتی درنده خویی را دیده اید که با وجود اینکه ژن وحشیگری را دارد، اما با کنترل و اراده مربی، تعلیم می بیند که با کمترین غذایی که دریافت می کند، رام شوند. بنظرتون آیا ژن درنده خویی این حیوانات تغییر کرده است؟ آیا نمی توانند مربی خود را شکار کنند؟!

به همین نسبت ژن رفتاری چاقی، تغییر پذیر نیست. اما می توان با کنترل کردن، آن را اصلاح کرد. از این رو افراد چاق با وجود اینکه میل زیادی به خوردن دارند، باید همیشه برای حفظ تناسب اندام خودشون، این میل را کنترل کنند، تا رفتار وراثتی آنها اصلاح گردد.

 

کلام آخر چاقی ژنتیکی

ممکن است در تلاش برای کاهش وزن و لاغری، نتیجه ای عاید شما نشده باشد. اما بهتر است بجای جنگیدن با بدن خود با گفتن جملاتی مثل ” چاقی من مادرزادی ” ، ” ما خونوادگی چاقیم ” ، ” چاقی ما ژنیتکی ” ، با بدن تان مهربان باشید. تلاش کنید تا با تغییر الگو های رفتاری، از جمله:

  • مراقبت از میزان خورد و خوراکتان
  • بالا بردن مقدار فعالیت های بدنی
  • اصلاح عادت های غذایی و مفید خوری
  • کم کردن استرس با فعالیت های آرامش بخش
  • کنترل اشتها و هوس های کاذب تنقلات و نوشیدنی ها

اصلاح و کنترل ژن رفتاری تان را به دست بگیرید. تا هم خودتان از شر چاقی در امان بمانید و هم نسلی که از شما برجای می ماند در آرامش به تناسب اندام برسد. سالم و تندرست باشید

منبع مدیریت استراتژیک بدن

 

 

 

 

نمایش بیشتر

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.

دکمه بازگشت به بالا